اهمیت انتخابات خبرگان در سیاست مجلس خبرگان يكي از مهمترين اركان نظام جمهوري اسلامي ايران است. اين مجلس در تعيين ولايت فقيه و رهبري نقش اساسي دارد. بر اين اساس به نظر ميرسد انتخاب افراد براي حضور در اين مجلس بايد بيش از انتخاب افراد در مجلس ، شوراي شهر و حتي رياست جمهوري […]
اهمیت انتخابات خبرگان در سیاست
بر اين اساس به نظر ميرسد انتخاب افراد براي حضور در اين مجلس بايد بيش از انتخاب افراد در مجلس ، شوراي شهر و حتي رياست جمهوري مورد توجه قرار گيرد. اما در دورههايي كه انتخابات مجلس خبرگان برگزار شد، در مقايسه با انتخابات ديگر از رونق كمتري برخوردار بوده است به نظر ميرسد براي مردم و جامعه اين موضوع به درستي تبيين نشده است كه خبرگان از اهميت بيشتري برخوردار است.
البته در اين بين كارشناسان سياسي اعتقاد دارند شور و شوق براي انتخابات مجلس خبرگان پيش روي، بيش از گذشته خواهد بود. موضوع ديگري كه در انتخابات اين مجلس بايد مد نظر گرفت، فراهم كردن بستري براي حضور خبرگان كم سن و سالتر به قولي جوان است.
برخي اعتقاد دارند خبره شدن با جواني جمع نميشود اما ديدگاه ديگري وجود دارد كه ميتوان در بين جوانترها افراد خبرهاي را پيدا كرد كه اگر بر كرسي مجلس خبرگان تكيه بزنند، كمك شاياني در عملكرد اين مجلس خواهد داشت. در اين زمينه «قانون» با سيد رضا اكرمي عضو شوراي مركزي جامعه روحانيت مبارزومحمدتقيرهبر امام جمعه اصفهان گفتوگويي داشت. اكرمي ، اعتقاد دارد خبرگي با جواني جمع نميشود اما محمدتقيرهبر، تاكيد ميكند قيد سن، سياسيكاري است و هر كسي كه شاخصهاي قانون اساسي و با محوريت تشخيص شوراي نگهبان را دارا باشد ميتواند در مجلس خبرگان حضور پيدا كند.
تفاوت انتخابات خبرگان با دورههاي گذشته
اكرمي در گفتوگو با «قانون» تاكيد كرد: معتقدم صحبت درباره انتخابات مجلس خبرگان زود است. چرا كه نه ثبت نامي انجام گرفته و نه تبليغاتي شروع شده است. وي ادامه داد:از سوي ديگر انتخابات مجلس خبرگان اولين بار نيست كه برگزار ميشود و اين دوره هم به همان روال صورت ميگيرد. با اين حال اين روحاني به تفاوت انتخابات سال جاري مجلس خبرگان با دورههاي گذشته اشاره كرد و گفت: اما تنها تفاوت انتخابات اين دوره از مجلس خبرگان با دورههاي گذشته، برگزاري آن به صورت تجميع است. امسال قرار است انتخابات خبرگان با مجلس شوراي اسلامي يك جا بر گزار شود.
تجميع از اهميت نميكاهد
اكرمي اعتقاد دارد كه اين تجميع از اهميت انتخابات مجلس خبرگان نميكاهد و مانند هر سال شكوهمند برگزار ميشود. نماينده سابق مجلس اين انتقاد را كه انتخابات مجلس خبرگان مانند ديگر انتخابات پر شور برگزار نميشود را نپذيرفت و توضيح داد: از آنجايي كه هنوز نه كسي ثبت نام كرده و نه تبليغات آن صورت گرفته است نميتوان پيش داوري كرد كه انتخابات خبرگان از اقبال كمتري برخوردار است،بنابراين ايننقد را رد ميكنم.
خبرگان با جواني منافات دارد
اين روحاني همچنين در زمينه حضور جوانان در انتخابات خبرگان و نشستن بر كرسي خبرگان گفت: انتخابات خبرگان همانند مجلس و شوراي شهر هم از ناحيه داوطلبان و هم از ناحيه راي دهندگان ضوابطي دارد. هر كس واجد شرايط باشد ميدان براي داوطلبي او باز است و اين مردم هستند كه افراد را انتخاب ميكنند.
وي تاكيد كرد: نكته ديگر اين است كه، همان طور كه ازكلمه خبره بر داشت ميشود اين است كه خبره محدود به فردي نيست كه معلوماتي دارد و اگر از عهده امتحاني برآمد وارد مجلس خبرگان شود، بلكه در اين مجلس، تجربه و داشتن وجهه خود و شناخته شده از اهميت بيشتري برخوردار است. اكرمي عنوان كرد: به تعبيري ديگر مردم صالح مقبول را بيشتر انتخاب ميكنند تا اصلح خبر غير مقبول را. با اين حال او مانعي براي ثبت نام نامزدهاي جوان در انتخابات خبرگاننميبيند و تاكيد دارد كه مردم تشخيص ميدهند چه كسي وارد خبرگان شود و نميتوان به مردم خط داد.
اين در شرايطي است كه اكرمي اعتقاد راسخ دارد مردم كسي كه تجربه و سابقه دارد را مقدم بر فردي ميدانند كه تازه پا در اين عرصه گذاشته است.
نقش خبرگان در ولايت فقيه
از سوي ديگر امام جمعه اصفهان در گفت و گو با «قانون» به اهميت انتخابات مجلس خبرگان اشاره كرد و با بيان اينكه انتخابات خبرگان هر هشت سال يكبار برگزار ميشود گفت: از لحاظ زماني مجلس خبرگان مشابه مجلس شوراي اسلامي نيست. اما از آنجايي كه اين مجلس با يكي از اركان مهم نظام يعني انتخاب ولايت فقيه ارتباط دارد، شايان اهميت است.
محمد تقي رهبر با بيان اينكه در كشور ما مردم سالاري ديني اجرا ميشود ،توضيح داد: در مردم سالاري ديني، نقش ولي فقيه مهم است. انقلاب با ولايت فقيه شكل گرفته است و با ولايت فقيه تداوم دارد. درست است كه همه نهادهاي قانوني، وظايف خود را انجام ميدهند اما جاهاي حساسي وجود دارد كه فقط نظر ولي فقيه كارساز است. از اين لحاظ انتخابات مجلس خبرگان از اهميت ويژهاي برخوردار است.
شاخص هاي خبرگان
وي در ادامه به ارتباط خبرگان و رهبري اشاره كرد و گفت: در اين زمينه اعضاي خبرگان بر اساس قانون اساسي ميتوانند به رهبري تذكراتي بدهند و نكاتي را در برخي موضوعات عنوان كنند با اين حساب خبرگان نقش حساسي در نظام جمهوري اسلامي دارد، بنابراين بايد افرادي به اين مجلس راه پيدا كنند كه از بصيرت، ديانت، علم و شايستگي كامل برخوردار و در تعيين رهبري شاخص باشند.
امامان جمعه اهميت خبرگان را گوشزد كنند
بر خلاف اكرمي، محمدتقيرهبر قبول دارد كه انتخابات مجلس خبرگان از شور و شوق لازم برخوردار نيست، او اين موضوع را به دليل مطلع نبودن مردم از اهميت اين مجلس دانست و تاكيد كرد: رسانههاي، نخبگان و خاطبان جمعه به مردم اهميت موضوع را گوشزد كنند تا همان طور كه پاي صندوق راي مجلس شوراي اسلامي ميروند راي خود را براي انتخابات مجلس خبرگان به صندوق بيندازند.
امام جمعه اصفهان ادامه داد: انتخاب نماينده مجلس و تركيب اين مجلس با مسائل روزمره مردم گره خورده است و جريانهاي سياسي براي اينكه بتوانند تعداد كرسي بيشتر را از آن خود كنند شعف بيشتري به انتخابات مجلس مي دهند. اين در حالي است كه انتخابات مجلس خبرگان انتخابات استراتژيكي است چرا كه اين افراد جايگاه رهبري را تبيين ميكنند. بنابراين بايد اهميت اين موضوع براي مردم شفاف گفته شود.
سن در خبرگان بيمعني است
با وجود اينكه محمدتقيرهبر پذيرفت انتخابات مجلس خبرگان آن طور كه بايد و شايد با اقبال مردمي روبهرو نيست، با جوان سازي مجلس خبرگان خيلي موافق نيست. البته به كل اين موضوع را رد نكرد. وي در اين باره گفت: براي حضور در دولت شرط سني وجود ندارد اما در مجلس با سياسي كاري اين موضوع لحاظ شد و مجلس هشتم سدي براي حضور افراد بالاي 70 سال ايجاد كرد. اعتقاد دارم اين كار سياسي بود، چرا كه مجلس جاي تفكر و راي است بنابراين افراد پخته و با تجربه بايد در چنين محافلي حضور داشته باشند.
امام جمعه اصفهان تاكيد دارد شرط سني در دولت وجود ندارد و هر فردي كه بتواند از عهده كار برآيد براي وزارت انتخاب ميشود. با اين حال رهبر ضمن اينكه حضور جوانان را در مجلس خبرگان رد نميكند اما اعتقاد دارد افرادي كه تجربه زيادي در قبل و بعد از انقلاب دارند و با امام و رهبري نشست و برخاستي داشتند بهتر ميتوانند از عهده وظايف مجلس خبرگان برآيند.
امام جمعه اصفهان در انتها تاكيد كرد: البته منع قانوني براي حضور افراد جوانتر در مجلس خبرگان وجود ندارد، اگر فردي كه شاخصهاي تعيين شده از سوي قانون اساسي را دارد و تاييد شوراي نگهبان را بگيرد ميتواند بر كرسي مجلس خبرگان تكيه بزند.
نهادي براي تربيت خبرگان وجود ندارد
يكي از موضوعات اساسي در ابتداي انقلاب اسلامي پرورش افراد براي عهده دار شدن مسئوليتها بود. اما هر چه از انقلاب فاصله گرفته شد از اهميت اين موضوع كاسته شد. رهبر در اين باره كه آيا حوزه علميه براي پرورش و تعليم خبرگان برنامهاي دارد يا خير، گفت: چنين نهادي در حوزه وجود ندارد. حوزه مسئول پرورش عالم است و افراد خود در بوته سياسي، سرد و گرم اين مسير را ميچشند و پخته ميشوند. امام جمعه اصفهان تصور ميكند لزومي ندارد، نهادي خبرهاي براي مجلس خبرگان پرورش دهد.